 |
İnsanlar çevrelerindeki değişiklikleri duyu organları vasıtası ile algılarlar ve buna bağlı olarak da hareket ederler. Buna örnekler verecek olursak üşüdüğümüzde ısıtıcıyı açarız veya ortam karanlık olduğunda ışığı açarız. Bu işleri bizim yerimize yapacak cihazlar olsa ne güzel olurdu diye düşündüğümüz olmuştur.
İşte tüm bu fiziksel ortam değişikliklerini (ısı, ışık, basınç, ses, vb.) bizim yerimize algılayan cihazlara “sensör”, algıladığı bilgiyi elektrik enerjisine çeviren cihazlara”transdüser” denir.
Sensörlerden alınan veriler elektrik sinyaline dönüştürüldükten sonra elektronik devreler tarafından yorumlanarak mekanik aletlere kumanda edilebilir. Bu sayede hem günlük hayatımızı hem de endüstriyel üretim süreçlerini çok daha kolaylaştırmış oluruz. Biz bu modülde hep birlikte başlıca sensör ve transdüserleri tanıyarak kullanım alanlarını göreceğiz. Aslında, sensör ve transdüserleri kesin çizgilerle birbirinden ayırmak biraz zordur. Şöyle ki; mikrofon sesi algılayan bir sensördür. Öte yandan, ses dalgalarını, içindeki bobin aracılığıyla elektrik akımına dönüştürdüğü için bir transdüserdir. Bu yüzden bu iki kelimeyi eş anlamlı kabul edebiliriz.
Yukarıki şekilde çeşitli optik sensörler görülmektedir. Şekilden de anlaşılacağı gibi piyasadaki sensörler tek bir yapışeklinde bulunmamakta; ihtiyaca, kullanım yerine ve hassasiyete göre boyutları ve şekilleri değişmektedir. Bu durum sadece optik sensörler için değil tüm sensörler için geçerlidir. Bundan dolayı ihtiyacımız olan sensörü ancak firmaların kataloglarını inceleyerek seçebiliriz. Sensörlerin diğer elektronik malzemeler gibi standart bir yapıları veya şekilleri yoktur.
Sensör ve Transdüser Çeşitleri
Ortamda oluşan fiziksel bir değişiklikten dolayı mekanik bir makineyi veya elektronik bir devreyi çalıştırmamız gerektiğinde sensörleri kullanırız. Ancak tespit edeceğimiz değişikliğe uygun sensör kullanmalıyız. Örneğin ortamdaki sıcaklık değişimini algılamak için ısı sensörlerini, ışık değişimini algılamak için optik sensörlerini kullanmalıyız.
Sensör çeşitlerini şöyle sıralayabiliriz:
- Isı Transdüser ve Sensörleri
- Manyetik Transdüser ve Sensörler
- Basınç (gerilme) Transdüserleri
- Optik Transdüser ve Sensörler
- Ses Transdüser ve sensörleri
Bu arada bahsetmemiz gereken bir konu da sensörlerin aktif ve pasif sensörler olarak sınıflandırılmasıdır. Pasif sensörler çalışırken dışardan enerjiye ihtiyaç duyan elemanlardır. Aktif sensörler ise çalışmak için dışardan bir enerjiye ihtiyaç duymayan elemanlardır.
İlgili yazılar: Basınç, Basınç Sensörleri, Elektrik, Elektronik, elektronik devreler, Elektronik Sistemler, Isı, Isı Sensörleri, Manyetik, Manyetik Sensörler, Optik, Optik Sensörler, Otomasyon, Otomasyon Sistemleri, Sensör, Sensör Çeşitleri, Sensörler, Ses, Ses Sensörleri, Sinyal, Transdüser, Trasdüserler
